İlköğretim İkinci Kademede Öğrenim Görmekte Olan Öğrencilerin Beden Eğitimi Ve Spor Dersi Memnuniyet Düzeyleri İle Sosyal Beceri Düzeyleri Arasındaki İlişkinin Belirlenmesi / Determination of the Relationship Between the Satisfaction Levels of Physical Education and Sports Courses and Their Social Skills Levels of Students Studying at the Second Stage of Primary School
Relationship Between the Satisfaction Levels of Physical Education and Sports Courses and Their Social Skills Levels of Students
Keywords:
İlköğretim Öğrencileri, Beden Eğitimi ve Spor Dersi Memnuniyeti, Sosyal Beceri. SporAbstract
ÖZET
Amaç: Bu çalışmanın amacı; ilköğretim ikinci kademede öğrenim görmekte olan öğrencilerin beden eğitimi ve spor dersi memnuniyet düzeyleri ile sosyal beceri düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir.
Materyal ve Metod: Erzurum ilinde 2024-2025 eğitim-öğretim yılında araştırmaya gönüllü katılan 239 kadın ve 234 erkek olmak üzere toplam 473 öğrenci ile ilişkisel tarama modeli kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Veri toplama araçları olarak, Uğraş ve Tutal (2021) tarafından geliştirilen Beden Eğitimi ve Spor Dersi Memnuniyet Ölçeği ve Erol ve Akpınar (2022) tarafından geliştirilen Ortaokul Öğrencilerinin Sosyal Katılım Becerisi Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen verilerin analizlerinde SPSS 22.00 programı kullanılarak, normallik varsayımını sağlayan alt boyutlarda iki bağımsız grup arasındaki farklılaşmayı belirlemek için parametrik testlerden Independent Samples t Testi uygulanmıştır. Normallik varsayımının sağlanmadığı alt boyutlar için ise non-parametrik testlerden Mann–Whitney U Testi tercih edilmiştir. Öğrencilerin Beden Eğitimi ve Spor Dersi Memnuniyet Ölçeği alt boyutları ile Sosyal Katılım Becerisi Ölçeği alt boyutları arasındaki ilişkiyi belirlemek için Spearman korelasyon analizleri yapılarak p<.05 anlamlılık düzeyine göre değerlendirilmiştir.
Bulgular: Yapılan analizler sonucunda, kadın ve erkek öğrencilerin beden eğitimi ve spor dersi memnuniyet ölçeğinin tesis ve spor malzemesi memnuniyeti ile ders memnuniyeti alt boyutlarında anlamlı farklılık olduğu belirlenmiştir. Kadın ve erkek öğrencilerin sosyal beceri tutum ölçeği alt boyutlarından arasında anlamlı farklılık olmadığı sonucu ortaya çıkmıştır. Öğrencilerin beden eğitimi ve spor dersi memnuniyet ölçeği alt boyutları ile sosyal katılım becerisi ölçeği alt boyutları arasında pozitif yönde anlamlı ilişki olduğu tespit edilmiştir.
Sonuç: Beden eğitimi ve spor dersi memnuniyet düzeyleri arttıkça öğrencilerin sosyal beceri düzeylerinde artış olduğu sonucu bulunmuştur.
Anahtar Kelimeler: Beden Eğitimi ve Spor Dersi Memnuniyeti, İlköğretim Öğrencileri, Sosyal Beceri, Spor
ABSTRACT
Aim: The purpose of this study is to examine the relationship between the satisfaction levels of physical education and sports lessons and the social skill levels of students studying at the second stage of primary school.
Material and Method: It was conducted with a total of 473 students, 239 girls and 234 boys, who volunteered to participate in the research in the 2024-2025 academic year in Erzurum province. The Physical Education and Sports Course Satisfaction Scale developed by Uğraş and Tutal (2021) and the Middle School Students' Social Participation Skills Scale developed by Erol and Akpınar (2022) were used as data collection tools. In the analysis of the obtained data, using the SPSS 22.00 program, the Independent-Samples t Test was used for sub-dimensions that met normality assumptions, and the Mann–Whitney U Test was preferred for sub-dimensions that did not meet the assumptions. Spearman correlation analyses were conducted to determine the relationship between the sub-dimensions of the scales, and the significance level was evaluated at p<.05.
Results: The results of the analyses revealed significant differences between female and male students in the sub-dimensions of facility and sports equipment satisfaction and course satisfaction on the physical education and sports course satisfaction scale. No significant difference was found between male and female students in the sub-dimensions of the social skills and attitude scale. A significant positive correlation was found between the subscales of the students’ physical education and sports class satisfaction scale and the subscales of the social participation skills scale.
Conclussion: It was found that as the satisfaction levels of physical education and sports classes increased, the social skill levels of the students increased.
Keywords: Physical Education and Sports Course Satisfaction, Primary School Students, Social Skills, Sport
References
Akandere, M., Özyalvaç, N. T., & Duman, S. (2010). Ortaöğretim öğrencilerinin beden eğitimi dersine yönelik tutumları ile akademik başarı motivasyonlarının incelenmesi konya anadolu lisesi örneği. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (24), 1-10.
Aljadeff-Abergel, E., & Ayvazo, S. (2020). Teaching social skills in physical education: A self-management package intervention. Education and Treatment of Children, 43(2), 153–170.
Aras, L., & Asma, M. B. (2020). Farklı türdeki ortaöğretim kurumlarında okuyan öğrencilerin beden eğitimi ve spor dersine yönelik tutumlarının incelenmesi. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 5(1), 27-39.
Arslan, A., & Taş, İ. (2022). Ortaokul öğrencilerinde oyun bağımlılığı ile sorumluluk duygusu-davranışı ve sosyal beceriler. Yaşadıkça Eğitim, 36(3), 716–731.
Balkıs, M., Duru, E., & Buluş, M. (2005). Şiddete yönelik tutumların özyeterlik medya şiddete yönelik inanç arkadaş grubu ve okula bağlılık duygusu ile ilişkisi. Ege Eğitim Dergisi, 6(2).
Balyan, M., Yerlikaya, B. K., & Kiremitçi, O. (2012). Farklı sportif etkinliklerin ilköğretim 2. kademe öğrencilerinin beden eğitimi dersine yönelik tutum, sosyal beceri ve öz-yeterlik düzeylerine etkileri. Selçuk Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dergisi, 14(2), 196-201.
Başoğlu, B. (1995). Ankara ili devlet liselerinde görev yapan beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin mesleki sorunları üzerine bir araştırma (Tez No: 48482) [Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi, Ankara]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Baydoğan, E. (2024). Ortaokul öğrencilerinin beden eğitimi ve spor dersine ilişkin algıları ve beden eğitimi öğretmenlerinin ortaokul öğretim programına yönelik tutumlarının incelenmesi [Yüksek Lisans Tezi, Balıkesir Üniversitesi]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Braddock, D. L., Hemp, R., Rizzolo, M. C., Tanis, E. S., Haffer, L., & Wu, J. (2015). The state of the states in intellectual and developmental disabilities: Emerging from the great recession.
Büyükaslan, M. Y. (2021). Orta ergenlik döneminde uzaktan eğitimle beden eğitimi ve spor dersi alan öğrencilerin memnuniyet düzeyinin belirlenmesi. Sportive, 4(2), 24-30.
Ceylan, R. (2008). İlköğretimde: Beden eğitimi dersinin, takiben yapılan diğer derslerde öğrencilerin başarıları üzerindeki etkisinin araştırılması (Kütahya İli Örneği) (Tez No: 231243) [Yüksek Lisans Tezi, Dumlupınar Üniversitesi, Kütahya]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Çakmak Yıldızhan, Y., & Çağlayan, G. N. (2019). Öğrencilerin beden eğitimi dersine yönelik tutumları ile sosyal zekâ düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Gazi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 24(4).
Çubukçu, Z., & Gültekin, M. (2006). İlköğretimde öğrencilere kazandırılması gereken sosyal beceriler. Bilig/Türk Dünyası Sosyal Bilimler Dergisi, (37), 155-174.
Deniz, M. E. (2002). Üniversite öğrencilerinin karar verme stratejileri ve sosyal beceri düzeylerinin ta-baskın ben durumları ve bazı özlük niteliklerine göre karşılaştırmalı olarak incelenmesi [Yüksek Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi, Konya]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Duran, M., Çeliköz, N., & Topaloğlu, A. Ö. (2013). Ortaokul öğrencilerinin sosyal beceri düzeylerinin belirlenmesi. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 14(2), 121-137.
Erhan, S. E., & Tamer, K. (2009). Doğu Anadolu Bölgesi ilköğretim ve ortaöğretim okullarında beden eğitimi dersi için gereken tesis araç-gereç durumları ile öğrencilerin beden eğitimi dersine ilişkin tutumları arasındaki ilişkiler. Atatürk Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 11(3), 57-66.
Erol, F. Z., & Akpınar, E. (2022). Bir ölçek geliştirme çalışması: Ortaokul öğrencilerinin sosyal katılım becerisi ölçeği. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 24(3), 579-589.
George, D., & Mallery, P. (2010). SPSS for Windows step by step: A simple guide and reference (10th ed.). Pearson.
Gözler, A., Turan, B. N., & Turan, M. (2020). Çocuk oyunlarının ilkokul öğrencilerinin sosyal beceri düzeylerine etkisi. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 14(2), 186-201.
Güllü, M. (2007). Ortaöğretim öğrencilerinin beden eğitimi dersine ilişkin tutumlarının araştırılması (Tez No: 211831) [Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi, Ankara]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Gülşen, K., Gökyürek, B., & Okan, İ. (2023). Ortaokul öğrencilerinin beden eğitimi ve spor dersi mutluluk düzeyleri ile akademik başarıları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Uluslararası Güncel Eğitim Araştırmaları Dergisi, 9(1), 34-46.
Haşıloğlu, S. B., Baran, T., & Aydın, O. (2015). Pazarlama araştırmalarındaki potansiyel problemlere yönelik bir araştırma: kolayda örnekleme ve sıklık ifadeli ölçek maddeleri. Pamukkale İşletme ve Bilişim Yönetimi Dergisi, (1), 19-28.
Hazar, G., Pepe, H., & Hazar, Z. (2021). Ortaöğretim öğrencilerinin beden eğitimi dersine karşı tutumlarını etkileyen faktörlerin araştırılması. Düzce Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 1(1), 33-40.
Jensen-Campbell, L. A., & Malcolm, K. T. (2007). The importance of conscientiousness in adolescent interpersonal relationships. Personality and Social Psychology Bulletin, 33(3), 368-383.
Kalaycı, Ş. (Ed.). (2005). SPSS uygulamalı çok değişkenli istatistik teknikleri (5. Baskı). Asil Yayın Dağıtım.
Kangalgıl, M. D., Hunuk, D., & Demirhan, G. (2004). Spor Yapan ve Yapmayan Kadın ve Erkek Öğrencilerin Beden Eğitimi ve Spora İlişkin Tutumları. 10. ICHPER-SD Avrupa Kongresi ve Sekadıninci Uluslararası Spor Bilimleri Kongresi Bildiri Kitapçığı, Antalya.
Kantarcıoğlu, H. B., & Bedel, A. (2023). Ortaokul Öğrencilerinin Aile İlişkileri İle Sosyal Becerileri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 23(60), 607-629.
Karasar, N. (2007). Bilimsel araştırma yöntemi: kavramlar, ilkeler, teknikler. Nobel Yayın Dağıtım.
Kelleş, F., Kul, M., Karataş, İ., Mülhim, M. A., & Ünlü, Y. (2017). Gençlik merkezindeki serbest zaman etkinliklerine katılan bireylerin sosyal beceri düzeylerinin bazı demografik değişkenlere göre incelenmesi: Adıyaman ili örneği. Uluslararası Kültürel ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 3(Special Issue 2), 114-141.
Kılıç, D. (2019). Ortaöğretim kurumlarındaki öğrencilerin beden eğitimi ve spor dersine yönelik tutumları ile sosyal beceri düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi (Tez No: 544389) [Yüksek Lisans Tezi, Bartın Üniversitesi, Bartın]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Malhotra, N. K. (2004). Marketing research an applied orientation (4. Edition). Pearson Prentice Hall.
Nunnally, J. C., & Bernstein, I. H. (1994). Psychometric theory (3rd ed.). McGraw-Hill.
Özsarı, A., & Çelik, D. Ö. (2021). Farklı okullarda eğitim gören öğrencilerin beden eğitimi ve spora ilişkin tutumları ile sosyal becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 4(2), 1-14.
Özsaydı, Ş. (2024). Ergenlik Dönemindeki Öğrencilerin Beden Eğitimi ve Spor Dersine Katılımlarının Sosyal Becerileri Üzerine Etkisi. Sinerji Uluslararası Alan Eğitimi Araştırmaları Dergisi, 5(2), 95-109.
Salvucci, S., Walter, E., Conley, V., Fink, S., & Saba, M. (1997). Measurement Error Studies at the National Center for Education Statistics.
Samancı, O., & Uçan, Z. (2017). Çocuklarda sosyal beceri eğitimi. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21(1), 281-288.
Süt, M. A. (2014). Ortaöğretim öğrencilerinin spor yapma düzeylerine göre sosyal beceri özelliklerinin karşılaştırılması (Tez No: 352797) [Yüksek Lisans Tezi, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Samsun]. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
Şam, C. T., Bayram, M., & Taşdemir, N. (2021). Öğrencilerin beden eğitimi ve spor dersine yönelik tutumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi (Ağrı İli Hamur İlçesi Örneği). Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 23(4), 131-146.
Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2007). Using multivariate statistics (5. Edition). Pearson.
Tozoğlu, E., & Dursun, M. (2020). Spor bilimlerinde bilimsel araştırma süreci. Spor ve Bilim, 7-23.
Türkçapar, Ü., Kayabaşı, A., Çam, Ö., & Eroğlu, H. (2020). Beden eğitimi ve spor yüksekokulu öğrencilerinin sosyal beceri düzeylerinin farklı değişkenler açısından incelenmesi. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 14(2), 177-185.
Uğraş, S., & Tutal, V. (2021). Beden eğitimi ve spor dersi memnuniyet ölçeği geçerlik ve güvenilirlik çalışması. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi, 12(2), 174-185. https://doi.org/10.17155/omuspd.836342
Xu, X. (2022). The role of physical education in developing students’ social skills: A systematic review. International Journal of Environmental Research and Public Health, 19(15), 1–15. https://doi.org/10.3390/ijerph19159021
Yetim, A. A. (2005). Sosyoloji ve spor. Morpa Kültür Yayınları.
Yüksel, G. (1999). Sosyal beceri eğitiminin üniversite öğrencilerinin sosyal beceri düzeylerine etkisi. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 2(11), 37-47.
Zekioğlu, A., Gürsoy, S., Gürsoy, R., & Çamlıyer, H. (2020). Ortaokul öğrencilerinin beden eğitimi ve spor dersine yönelik tutumları ile öğrenmeye karşı sorumluluk davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Humanistic Perspective, 2(1), 9-17.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Anatolia Sport Research
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
