Ortaöğretim Öğrencilerinin Spora Yönelik Tutumları İle İnternet Bağımlılık Düzeyleri Arasındaki İlişkinin Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi / Examining the Relationship Between Secondary School Students’ Attitudes Toward Sports and Their Levelso of Internet Addiction in terms of Various Variables
The Relationship Between Secondary School Students’ Attitudes Toward Sports and Levelso of Internet Addiction
Keywords:
Beden Eğitimi ve Spor, Spora Yönelik Tutum, İnternet BağımlılığıAbstract
ÖZET
Amaç: Bu araştırmanın amacı, Ağrı ili örneğinde ortaöğretim öğrencilerinin spora yönelik tutumları ile internet bağımlılık düzeyleri arasındaki ilişkiyi çeşitli değişkenler açısından incelemektir.
Materyal ve Metod: Nicel desende ve ilişkisel tarama modelinde yürütülen araştırmada, tabakalı örnekleme yöntemi ile belirlenen 2121 ortaöğretim öğrencisinden elde edilen veriler analiz edilmiştir. Araştırmanın verileri demografik bilgi formu, spora yönelik tutum ölçeği ve internet bağımlılık düzeyi ile elde edilmiştir. Ortaöğretim öğrencilerinin spora yönelik tutumları ile internet bağımlılık düzeyleri arasındaki ilişkinin yönü ve düzeyi Pearson korelasyon analizi ile test edilmiştir.
Bulgular: Öğrencilerin spora yönelik tutumları ile internet bağımlılığı arasında negatif yönlü zayıf bir ilişki saptanmıştır. İnternet bağımlılığı açısından cinsiyetler arasında anlamlı bir fark bulunmamıştır. Sınıf düzeyi arttıkça internet bağımlılığı artmakta, ancak spora yönelik tutumlarda farklılık görülmemektedir. Spor Lisesi öğrencilerinin spora yönelik tutumları daha olumlu iken, Meslek ve Anadolu liselerinde internet bağımlılığı daha yüksektir. Anne eğitim düzeyi her iki değişkenle ilişkili değilken, baba eğitim düzeyinin ortaöğretim ve üzeri olması daha olumlu spor tutumu ve daha düşük internet bağımlılığı ile ilişkilidir. Şehir merkezinde yaşayan öğrencilerin hem spor tutumları hem de internet bağımlılığı düzeyleri daha yüksektir. İnternete erişim aracı ve kullanım amacı internet bağımlılığı üzerinde belirleyici bulunmuştur. Spor lisansı olan ve aktif spor yapan öğrenciler daha olumlu spor tutumuna sahipken, spor yapmayanlarda internet bağımlılığı daha yüksektir. Aylık internet kullanım süresi arttıkça bağımlılık düzeyi artmakta; not ortalaması yükseldikçe spor yapma sıklığı azalmakta, ancak internet bağımlılığı ile akademik başarı arasında anlamlı ilişki görülmemektedir. Bulgular, dijital teknoloji kullanımı ile fiziksel aktiviteye yönelik tutumlar arasında çok boyutlu ilişkiler bulunduğunu göstermektedir.
Sonuç: Sonuç olarak, öğrencilerin spora yönelik tutumları ile internet bağımlılığı arasında zayıf ancak negatif yönlü bir ilişki bulunmaktadır. İnternet kullanım alışkanlıkları ve spor yapma durumu bu ilişkide belirleyici faktörler olarak öne çıkmakta; dijital teknoloji kullanımı ile fiziksel aktiviteye yönelik tutumlar arasında çok boyutlu bir etkileşim olduğu görülmektedir.
Anahtar Kelimeler: Beden Eğitimi ve Spor, İnternet Bağımlılığı, Spora Yönelik Tutum.
ABSTRACT
Aim: The aim of this study is to examine the relationship between secondary school students’ attitudes toward sports and their levels of internet addiction in the province of Ağrı, considering various variables.
Material and Method: In this quantitative study conducted using a correlational survey model, data obtained from 2,121 secondary school students selected through a stratified sampling method were analyzed. The data were collected using a demographic information form, an attitude toward sports scale, and an internet addiction scale. The direction and strength of the relationship between students’ attitudes toward sports and their levels of internet addiction were examined using Pearson correlation analysis.
Results: A weak negative relationship was found between students’ attitudes toward sports and internet addiction. No significant gender differences were identified in terms of internet addiction. As grade level increased, internet addiction levels increased, whereas no significant differences were observed in attitudes toward sports. Students attending Sports High Schools demonstrated more positive attitudes toward sports, while internet addiction levels were higher among students in Vocational and Anatolian High Schools. Maternal education level was not associated with either variable; however, a paternal education level of secondary education or higher was associated with more positive attitudes toward sports and lower internet addiction. Students living in the city center exhibited higher levels of both sports attitudes and internet addiction. The means of internet access and purpose of use were significant determinants of internet addiction. Students holding a sports license and actively participating in sports had more positive attitudes toward sports, whereas those not engaging in sports showed higher levels of internet addiction. As monthly internet usage increased, internet addiction levels also increased. Although higher grade point averages were associated with lower frequency of sports participation, no significant relationship was found between internet addiction and academic achievement. Overall, the findings indicate multidimensional relationships between digital technology use and attitudes toward physical activity.
Conclusion: In conclusion, there is a weak but negative relationship between students’ attitudes toward sports and internet addiction. Internet usage habits and participation in sports emerge as determining factors in this relationship, indicating a multidimensional interaction between digital technology use and attitudes toward physical activity.
Keywords: Attitude Towards Sports, Internet Addiction, Physical Education and Sports.
References
Aslan, N., & Cansever, B. A. (2012). Ergenlerin boş zaman değerlendirme algısı. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 42(42), 23-35Alemdağ, S., Öncü, E. ve Sakallıoğlu, F. 2014. Sınıf öğretmeni adaylarının beden eğitimi dersine yönelik tutum ve öz-yeterlikleri. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 14(2), 45-60.
Ayas, T., & Horzum, M. B. (2013). İnternet bağımlılığı ve akademik başarı arasındaki ilişki: Ortaöğretim öğrencileri üzerine bir araştırma. Eğitim Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 3(2), 55–70.
Babayiğit, F. & Koca, C. (2021). Dijital oyun ve internet kullanımının fiziksel aktivite düzeyine etkisi. Spor Bilimleri Dergisi, 32(2), 144–159.
Bağatarhan, A. & Özdemir, S. (2022). Ergenlerde fiziksel etkinlik, öz düzenleme ve dijital bağımlılık ilişkisi. Spor Bilimleri Dergisi, 33(2), 145–158.
Bailey, R. (2015). Evaluating the relationship between physical education, sport and social inclusion. Educational Review, 67(1), 52–69.
Bekman, M. (2022). Halkla ilişkiler uygulamalarında nicel araştırma yöntemi: ilişkisel tarama modeli. Meriç Uluslararası Sosyal ve Stratejik Araştırmalar Dergisi, 6(16), 238-258.
Chen, L. & Li, X. (2023). Physical activity and internet addiction among adolescents: A meta-analysis. Journal of Behavioral Addictions, 12(1), 23–37.
Cömert, I. (2010). Diğer bağımlılıklar: Bilgisayar ve internet bağımlılığı. Ed: Ögel K. Sigara, Alkol ve Madde Kullanım bozuklukları: Tanı, Tedavi ve Önleme. İstanbul: Yeniden Yayınları, 15-27.
Creswell, J. W. (2017). Araştırma Deseni Nitel, Nicel ve Karma Yöntem Yaklaşımları. (S. B. Demir Çev.). Ankara: Eğiten Kitap.
Çelik, Ç. B., & Odacı, H. (2013). İnternet bağımlılığı: Tanı, nedenler ve tedavi yaklaşımları. Klinik Psikiyatri Dergisi, 16(2), 85–93.
Dere, İ. & Uçar, A. (2020). Okullarda karşılaşılan bağımlılıklar üzerine bir durum çalışması, Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(1), 114-133
Dishman, R. K., Hales, D. P., Pfeiffer, K. A., Felton, G., Saunders, R., Ward, D. S. & Pate, R. R. (2006). Physical self-concept and self-esteem mediate cross-sectional relations of physical activity and sport participation with depression symptoms among adolescent girls. Health Psychology, 25(3), 396–407.
Durkee, T., Kaess, M., Carli, V., Parzer, P., Wasserman, C. & Wasserman, D. (2016). Prevalence of pathological internet use among adolescents in Europe: Demographic and social factors. Addiction, 111(5), 920–930.
Ektiricioğlu, C., Arslantaş, H. & Yüksel, R. (2020). Ergenlerde çağın hastalığı: Teknoloji bağımlılığı. Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, 29(1), 51-64.
Gökçearslan, Ş., & Günbatar, M. S. (2012). Ortaöğrenim Öğrencilerinde İnternet Bağimliliği. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama, 2(2), 10-24.
Güllü, M. & Güçlü, M. (2018). Sporun toplumsal bütünleşmeye katkısı üzerine bir değerlendirme. Uluslararası Spor, Egzersiz ve Antrenman Bilimi Dergisi, 4(1), 45–58.
Güven, Ö. (2019). Beden eğitimi derslerinin öğrencilerin sosyal becerilerine etkisi. Milli Eğitim Dergisi, 48(223), 204–221.
Koca, C. & Demir, A. (2021). Sporun kişilik gelişimi ve sosyalleşme sürecine etkileri. Spor Bilimleri Dergisi, 32(1), 88–99.
Kuss, D. J. & Griffiths, M. D. (2017). Internet addiction: Theory, assessment, and treatment. Addictive Behaviors, 64(1), 231–236.
López-Fernández, O., Honrubia-Serrano, M. L., Freixa-Blanxart, M. and Gibson, W. (2021). The relationship between exercise and internet use in adolescents: A systematic review. Computers in Human Behavior Reports, 3, 100060.
Malm, C., Jakobsson, J., & Isaksson, A. (2019). Physical activity and sports—real health benefits: a review with insight into the public health of Sweden. Sports, 7(5), 127.
Özen, Y., & Gül, A. (2007). Sosyal ve eğitim bilimleri araştirmalarinda evren-örneklem sorunu. Atatürk Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi Dergisi, (15), 394-422.
Öztürk, Ö., Kalyoncu, Ö. A., Genç, Y., Odabaşıoğlu, G. & Eraslan, D. (2007). İnternet bağımlılığı: Kliniği ve tedavisi. Bağımlılık Dergisi, 8(1), 36-41.
Sanders, T., Parker, P., Del Pozo Cruz, B. & Noetel, M. (2019). Type of screen time moderates effects on outcomes in youth: Evidence from a large longitudinal cohort study. Journal of Adolescent Health, 65(5), 677–683.
Sarı, F. (2001). Orta öğretim kurumlarında sportif faaliyetlere katılan öğrencilerin katılım amaçları ve karşılaştıkları problemlerin tespitine yönelik durum analizi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi, Ankara.
Sunay, H. (2017). Sporun sosyal yönü ve değerler eğitimi. Hacettepe Spor Bilimleri Dergisi, 28(4), 123–135.
Şentürk, H. E. (2012). Spora yönelik tutum ölçeği: Geliştirilmesi, geçerliliği ve güvenirliği. CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 7(2), 8-18.
Tabachnick, B. G., Fidell, L. S., & Ullman, J. B. (2007).Using multivariate statistics(Vol. 5, No. 7). Boston, MA: pearson.
Taş, İ. (2019). Ergenler için internet bağımlılığı ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(2),875- 905.
TBMM (Türkiye Büyük Millet Meclisi). (2012). İnternet ve teknoloji bağımlılığı araştırma komisyonu raporu. Ankara: TBMM Yayınları.
Tekin, A., Ramazanoğlu, F., & Tekin, G. (2004). Fiziksel egzersiz içeren serbest zaman aktiviteleri ve stres ilişkisi. Sporda Sosyal Alanlar Seçme Konular, 1, 86-87.
Tekkurşun Demir, G. (2022). Beden eğitimi ve spora ilişkin tutum dijital oyun oynama motivasyonunun yordayıcısı mıdır?. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 20(3), 69-79.
Toker, S. & Batur, S. (2020). Ergenlerde internet bağımlılığı ve fiziksel aktivite ilişkisinin incelenmesi. CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 15(1), 12–25.
Tremblay, M. S., LeBlanc, A. G., Janssen, I., Kho, M. E., Hicks, A. & Colley, R. (2016). Canadian sedentary behaviour guidelines for children and youth. Applied Physiology, Nutrition, and Metabolism, 41(6), 311–319.
Ünal, S. A. & Küçük, S. (2022). Adölesanlarda sosyal medya kullanımı, siber zorbalık, yalnızlık ilişkisi ve hemşirelik. Türkiye Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi, 5(2), 34-44.
Van Ekris, E., Altenburg, T. M., Singh, A. S., Proper, K. I., Heymans, M. W., & Chinapaw, M. J. (2016). An evidence‐update on the prospective relationship between childhood sedentary behaviour and biomedical health indicators: a systematic review and meta‐analysis. Obesity reviews, 17(9), 833-849.
Young, K. (2015). The Evolution of Internet Addiction Disorder. Christian Montag and Martin Reuter Editors in Internet Addiction Neuroscientific Approaches and Therapeutical Interventions (pp. 3-20). Newyork: Springer.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Anatolia Sport Research
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
