Sportive Recreation as an Education Tool: Educational Purposes and Forms in Historical Perspective / Sportif Rekreasyonun Bir Eğitim Aracı Olarak Kullanımı: Tarihsel Perspektifte Eğitimsel Amaçlar ve Biçimler : Sportive Recreation as an Education Tool: Educational Purposes and Forms in Historical Perspective

Göksel YIKMIŞ; Erden Müçteba OR

Authors

Göksel YIKMIŞ Marmara Üniversitesi
Erden Müçteba OR Acıbadem Sports

Keywords:

Recreation, Sportive Recreation, Physical Education, Moral Education, Philosophy of Sport

Abstract

ABSTRACT

Aim: This study aims to examine in which historical periods, for what purposes, and in what ways sportive recreation functioned as an educational tool.

Material and Method: This study is a literature-based theoretical review. This study is a literature-based theoretical review. This study was shaped by the question of how sportive recreation has been used throughout history as an educational tool, for what purposes, and in what forms.

The educational function of sportive recreation was examined within the framework of historical periods. In this context, a periodization was established including Antiquity and the Ancient Period, the Middle Ages, the Renaissance, the Enlightenment, the Victorian Period, and the Contemporary Period. The review was based on studies accessed through relevant academic databases and open-access academic sources using keywords related to sportive recreation, education, physical education, moral education, and fair play. Sources were selected according to their relevance to the educational functions and forms of sportive recreation across historical periods, and the relevant literature was evaluated from historical and theoretical perspectives.

Results: The evaluation showed that sportive recreation served different educational purposes across historical periods. In Antiquity, it fostered virtuous citizenship and the unity of body and soul; in the Middle Ages, it supported military preparation and chivalric training. During the Renaissance and Enlightenment, it promoted holistic intellectual, moral, and physical development. In the Victorian period, it was integrated into the education system to promote character education, discipline, and moral conduct. In the Contemporary period, it supported physical development, social integration, psychological well-being, and lifelong learning. These historical transformations indicate that the educational use of sportive recreation did not remain fixed, but gradually expanded from relatively specific and period-bound functions to broader and more multidimensional roles in contemporary education.

Conclusion: Sportive recreation served as an educational tool for different reasons in line with changing educational understandings throughout the historical process; in this context, its role in education took on a dynamic character shaped by the values and perspectives of each period.

Keywords: Moral Education, Philosophy of Sport, Physical Education, Recreation, Sportive Recreation.

ÖZET

Amaç: Bu çalışmanın amacı, sportif rekreasyonun tarihsel süreç içerisinde hangi dönemlerde, hangi amaçlarla ve nasıl bir eğitim aracı olarak kullanıldığını incelemektir.

Materyal ve Metod: Bu çalışma, literatür temelli kuramsal bir incelemedir. Bu çalışma, sportif rekreasyonun bir eğitim aracı olarak tarih boyunca hangi amaçlarla ve hangi biçimlerde kullanıldığı sorusundan hareketle şekillenmiştir. Sportif rekreasyonun eğitimsel işlevi tarihsel dönemler çerçevesinde incelenmiştir. Bu kapsamda İlkçağ ve Antik Dönem, Orta Çağ, Rönesans, Aydınlanma Çağı, Viktorya Dönemi ve Çağdaş Dönem olmak üzere bir dönemlendirme yapılmıştır. İnceleme, sportif rekreasyon, eğitim, beden eğitimi, ahlak eğitimi ve fair play ile ilgili anahtar kelimeler kullanılarak ilgili akademik veri tabanları ve açık erişimli akademik kaynaklar aracılığıyla ulaşılan çalışmalara dayanmaktadır. Kaynaklar, sportif rekreasyonun tarihsel dönemler boyunca üstlendiği eğitimsel işlev ve biçimlerle ilişkilerine göre seçilmiş; ilgili literatür tarihsel ve kuramsal perspektiflerden değerlendirilmiştir.

Bulgular: Yapılan değerlendirme sonucunda sportif rekreasyonun her tarihsel dönemde farklı eğitimsel amaçlarla kullanıldığı görülmüştür. Antik dönemde erdemli yurttaş yetiştirme ve beden–ruh bütünlüğünü sağlama amacıyla öne çıkmıştır. Orta Çağ’da askerî hazırlık ve şövalyelik eğitimi kapsamında değerlendirilmiştir. Rönesans ve Aydınlanma dönemlerinde zihinsel, ahlaki ve bedensel gelişimi bütüncül biçimde destekleyen bir araç olarak konumlandırılmıştır. Viktorya döneminde karakter eğitimi, disiplin ve ahlaki davranışların kazandırılması amacıyla eğitim sistemine entegre edilmiştir. Çağdaş dönemde ise fiziksel gelişim, sosyal uyum, psikolojik iyi oluş ve yaşam boyu öğrenme hedefleriyle ilişkilendirilmiştir. Bu tarihsel dönüşümler, sportif rekreasyonun eğitimsel kullanımının sabit kalmadığını; görece daha belirli ve döneme bağlı işlevlerden çağdaş eğitim içinde daha geniş ve çok boyutlu rollere doğru kademeli olarak genişlediğini göstermektedir

Sonuç: Sportif rekreasyon, tarihsel süreç boyunca değişen eğitim anlayışlarına bağlı olarak farklı gerekçelerle bir eğitim aracı olarak değerlendirilmiş; bu süreçte eğitimdeki rolü dönemin değer ve anlayışlarına göre şekillenen dinamik bir yapı kazanmıştır.

Anahtar Kelimeler: Ahlak Eğitimi, Beden Eğitimi, Rekreasyon, Spor Felsefesi, Sportif Rekreasyon.

Author Biographies

Göksel YIKMIŞ, Marmara Üniversitesi

Doç. Dr., Marmara University, Faculty of Humanities and Social Sciences, Department of Philosophy, İstanbul/TÜRKİYE (Marmara Üniversitesi, İnsan ve Toplum Bilimleri Fakültesi, Felsefe Bölümü)

Erden Müçteba OR, Acıbadem Sports

Dr.

References

Akkurt, M., & Şinoforoğlu, T. (2020). Rönesans’tan aydınlanma’ya bedenin eğitimi. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 18(3), 14–30. https://doi.org/10.33689/spormetre.686955

Alpman, C. (1972). Eğitimin bütünlüğü içinde beden eğitimi ve çağlar boyunca gelişimi. Ankara: GSGM Spor Eğitim Dairesi Başkanlığı.

Aytaç, K. (1992). Avrupa eğitim tarihi. İstanbul: Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları.

Britannica Editors. (2024, December 14). Public school. In Encyclopaedia Britannica. Retrieved November 20, 2025, from https://www.britannica.com/topic/public-school

Cabral, M., Pournara, I., Pontifex, M. B., Venetsanou, F., Pesce, C., & Vazou, S. (2025). A meta-analysis of physical activity interventions targeting executive functions in children: Focus on cognitive and/or metabolic demands? International Journal of Sport and Exercise Psychology, 1–23. https://doi.org/10.1080/1612197X.2025.2510251

Cartwright, M. (2018, June 8). How to become a medieval knight. World History Encyclopedia. https://www.worldhistory.org/article/1240/how-to-become-a-medieval-knight/

Caushi, A., Ibrahimi, S., & Xhixha, A. (2011). Recreation sport and its impact on society. Journal of Educational and Social Research, 1(1), 52-56.

Cengiz, R., & Yıkmış, G. (2022). Üniversite öğrencisi profesyonel futbolcuların eğitim sürecinde yaşadığı zorlukların belirlenmesi. Uluslararası Güncel Eğitim Araştırmaları Dergisi, 8(2), 309–329. https://izlik.org/JA92UA62KW

Cihan, M. (2006). John Locke ve eğitim. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 7(1), 173–178.

Demirel, D. H., & Yıldıran, İ. (2013). The philosophy of physical education and sport from ancient times to the Enlightenment. European Journal of Educational Research, 2, 191–202.

Demiriz, H. (2014). Şövalye eğitimi: Zamanının en prestijli ve en detaylı yüksek eğitimi (Unpublished master’s thesis). Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Sakarya.

Dewey, J. (1938). Experience and education. Macmillan.

Erickson, K. I., Hillman, C., Stillman, C. M., Ballard, R. M., Bloodgood, B., Conroy, D. E., Macko, R., Marquez, D. X., Petruzzello, S. J., & Powell, K. E. (2019). Physical activity, cognition, and brain outcomes: A review of the 2018 physical activity guidelines. Medicine & Science in Sports & Exercise, 51(6), 1242–1251. https://doi.org/10.1249/MSS.0000000000001936

Fraile-Martinez, O., García-Montero, C., Fraile-Martinez, M., Pekarek, L., Barrena-Blázquez, S., López-González, L., Álvarez-Mon, M. A., Pekarek, T., Casanova, C., Álvarez-Mon, M., Saez, M. A., Diaz, R., & Ortega, M. A. (2025). From Greek paideia to modern educational systems: Evidence for the need to integrate physical activity into academic settings. Frontiers in Education, 10, 1541876. https://doi.org/10.3389/feduc.2025.1541876

Fu, Q., Li, L., Li, Q., & Wang, J. (2025). The effects of physical activity on the mental health of typically developing children and adolescents: a systematic review and meta-analysis. BMC public health, 25(1), 1514. https://doi.org/10.1186/s12889-025-22690-8

Haley, B. (1968). Sports and the Victorian world. Western Humanities Review, 22(2), 115.

Huizinga, J. (2005). Rönesans sorunu (B. Çotuksöken, Trans.). Yapı Kredi Yayınları.

Karaküçük, S. (2014). Rekreasyon: Boş zamanları değerlendirme. Gazi Kitabevi.

Kaźmierczak, A. (2018). Physical education and sport in pedagogical concepts – Historical context. Journal of Education, Health and Sport, 8(8), 281–292. https://apcz.umk.pl/JEHS/article/view/5640

Kaya, B., & Tuncel, S. (2019). Spor yapan ve yapmayan üniversite öğrencilerinin sosyalleşme düzeylerinin incelenmesi. Spor Eğitim Dergisi, 3(3), 20–31. https://izlik.org/JA87BZ76AY

Keleş, H. (2013). Temel eğitim felsefesi akımları bağlamında John Locke’un liberal eğitim anlayışı (Unpublished master’s thesis). Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum.

Lagerlund, H. (2007). Introduction: The mind/body problem and late medieval conceptions of the soul (pp. 1–15). In H. Lagerlund (Ed.), Forming the mind (Studies in the History of Philosophy of Mind, Vol. 5). Springer. https://doi.org/10.1007/978-1-4020-6084-7_1

Locke, J. (1992). İnsan anlığı üzerine bir deneme, (V. Hacıkadiroğlu, Trans.). Kabalcı Yayınları.

Mareš, L. (2022). The role of sport in a good life: Aristotle and Suits. Sport, Ethics and Philosophy, 16(4), 544–562. https://doi.org/10.1080/17511321.2021.2020441

Moon, J., Webster, C. A., Stodden, D. F., Brian, A., Mulvey, K. L., Beets, M., Egan, C. A., McIntosh, L. I. F., Merica, C. B., & Russ, L. (2024). Systematic review and meta-analysis of physical activity interventions to increase elementary children’s motor competence: A comprehensive school physical activity program perspective. BMC Public Health, 24, 826. https://doi.org/10.1186/s12889-024-18145-1

Oboeuf, A., Hanneton, S., Buffet, J., Fantoni, C., & Labiadh, L. (2020). Influence of traditional sporting games on the development of creative skills in team sports: The case of football. Frontiers in Psychology, 11, 611803. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2020.611803

Omar-Fauzee, M. S., Nazarudin, M. N., Saputra, Y. M., Sutresna, N., Taweesuk, D., Chansem, W., Abd. Latif, R., & Kim Geok, S. (2012). The strategies for character building through sports participation. International Journal of Academic Research in Business and Social Sciences, 2(3), 48-58.

Orhun, A. (1992). Fair play okul sporunda bir eğitim ilkesidir. In Spor bilimleri II. Ulusal Kongresi bildirileri (20–22 November 1992, Hacettepe Üniversitesi, Ankara) (pp. 186–188). Spor Bilimleri ve Teknolojisi Yayınları.

Özdinç, Ö. (2005). Çukurova Üniversitesi öğrencilerinin sporun ve spora katılımın sosyalleşmeyle ilişkisi üzerine görüşleri. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 3(2), 77–84. https://doi.org/10.1501/Sporm_0000000043

Perry, A. (2011, February 17). Victorian sport: Playing by the rules. BBC History. https://www.bbc.co.uk/history/british/victorians/sport_01.shtml

Recreational sports. (n.d.). World of Sports Science. Retrieved February 2, 2026, from https://www.encyclopedia.com/sports/sports-fitness-recreation-and-leisure-magazines/recreational-sports

Reid, H. (2020). Athletic virtue and aesthetic values in Aristotle’s ethics. Journal of the Philosophy of Sport, 47(1), 63–74. https://doi.org/10.1080/00948705.2019.1691923

Reid, H. L. (2007). Sport and moral education in Plato’s Republic. Journal of the Philosophy of Sport, 34(2), 160–175.

Reid, H. L. (2012). Athletic beauty in classical Greece: A philosophic view. Journal of the Philosophy of Sport, 39(2), 281–297. https://doi.org/10.1080/00948705.2012.725900

Rousseau, J.-J. (2009). Emile ya da eğitim üzerine (Y. Avunç, Çev.). Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.

Schugurensky, D. (2000). The Forms of Informal Learning: Towards a Conceptualization of the Field (WALL Working Paper No.19; p. 9). Ontario Institute for Studies in Education of the University of Toronto.

Sena, C. (1976). Filozoflar ansiklopedisi (Cilt 3). Remzi Kitabevi.

Steinberg, H., Sykes, E. A., Moss, T., Lowery, S., LeBoutillier, N., & Dewey, A. (1997). Exercise enhances creativity independently of mood. British Journal of Sports Medicine, 31(3), 240–245. https://doi.org/10.1136/bjsm.31.3.240

Tezcan, M. (2019). Boş zaman eğitimi ve eğitim politikamız. Ankara University Journal of Faculty of Educational Sciences (JFES), 9(1), 403–414. https://doi.org/10.1501/Egifak_0000000450

Tosato-Rigo, D. (2012). In the shadow of Emile: Pedagogues, pediatricians, physical education, 1686–1762. Studies in Philosophy and Education, 31(5), 449–463. https://doi.org/10.1007/s11217-012-9317-4

USLegal. (n.d.). NCAA sports contracts and amateurism. SportsLaw – USLegal. Retrieved June 10, 2022, from https://sportslaw.uslegal.com/sports-agents-and-contracts/ncaa-sports-contracts-and-amateurism/

Virág, I. (2019). The pedagogical work of Vieth and GutsMuths. Acta Educationis Generalis, 9(1), 63–69. https://doi.org/10.2478/atd-2019-0005

Wu, M. (2023). Study on leisure and sports in the Middle Ages from the perspective of daily life. Journal of Education, Humanities and Social Sciences, 8, 292–296. https://doi.org/10.54097/ehss.v8i.4264

Yazıcı, A. G. (2014). Toplumsal dinamizm ve spor. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 3(1), 394–405.

Yıldıran, İ. (2005a). Spor yoluyla erdemlilik eğitiminin tarihsel görünümü. Spor Eğitiminin ve Performansının Felsefi Temelleri Sempozyumu, Manisa, Turkey.

Yıldıran, İ. (2005b). Fair play eğitiminde beden eğitiminin rolü. Gazi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 10(1), 1–14.

Sportive Recreation as an Education Tool: Educational Purposes and Forms in Historical Perspective / Sportif Rekreasyonun Bir Eğitim Aracı Olarak Kullanımı: Tarihsel Perspektifte Eğitimsel Amaçlar ve Biçimler